Dhar Zamindar Bari
| Dhar Zamindar Bari | |
|---|---|
| ধর জমিদার বাড়ি | |
| General information | |
| Status | Partially ruined |
| Architectural style | Bengali Zamindari architecture, Colonial influence |
| Location | Dhamrai, Dhaka District, Bangladesh |
| Address | V5MJ+GXH Jalshin, Alokeshi High School, Rowail, Bangladesh |
| Completed | 1801 |
| Renovated | 1919 |
| Owner | Private / Local community |
| Landlord | Raja Virendra Mohan Dar (1801-1829) Raja Mukunda Mohan Dar (1829-1856) Hara Mohan Dhar (1856-1898) Mohini Mohan Dhar (1898-1920) |
| Technical details | |
| Floor count | 3 |
| Other information | |
| Number of rooms | 250 (1801) 60 (Since 1919) |
Dhar Zamindar Bari ek purana aur itihaasik zamindari ghar hai, jo Dhamrai area, Dhaka District, Bangladesh mein sthit hai. Ee jagah Dhar parivaar ke zamindari kaal ke shaan aur samajik prabhav ke baare mein batata hai. Aaj ke time mein ee bari adhiktar khandahar (ruins) ke roop mein maujood hai, lekin abhi bhi ee local itihaas aur virasat ke liye bahut mahatvapurn maana jaata hai.[1]
Itihaas
[badlo | source ke badlo]Dhar Zamindar Bari ke nirmaan 1801 mein hua tha.[2] Ee bari Dhar parivaar ke dwara banwaya gaya, jo us samay Dhamrai aur aas-paas ke ilaakon mein pramukh zamindar maana jaata tha.[3] Zamindari yug mein ee bari sirf rehne ke liye nahi, balki prashasnik kaamon, sabhaon aur zameendari ke faislon ka kendr bhi tha.[4]
1919 mein ee zamindar bari ke ek bade hissa ko Mohini Mohan Dhar ke prayason se shiksha ke kaam mein laaya gaya.[5] Isi saal ee bhavan Elokeshi (Alokeshi) High School ke pehle school-building ke roop mein parivartit kiya gaya. Is parivartan ke baad ee jagah ka pehchaan sirf zamindari se nahi, balki shiksha aur samajik vikas se bhi jud gaya.
Architecture
[badlo | source ke badlo]Dhar Zamindar Bari ke architecture paramparik Bengali zamindari shaili par adharit tha, jismein thoda bahut British colonial prabhav bhi dikhai deta tha. Bhavan ke nirmaan mein moti eent aur choona (lime mortar) ka upyog kiya gaya tha, jo us daur ke nirmaan kala ka pramukh lakshan tha.

Is bari mein bade-bade aangan (courtyards), unche khambe, arched darwaaze aur lambi verandah bani hui thi. Ee design garm aur nami wale mausam ke liye bahut upyogi tha, jisse hawa aur roshni aasani se andar ja sake. Andar ke hisson mein sadharan decorative kaam, cornices aur floral designs bhi dekhe jaate the.

Jab 1919 mein ee bhavan school ke liye upyog mein laaya gaya, tab kai residential kamron ko classrooms mein badla gaya aur kuchh hisson ko office aur administrative kaam ke liye istemaal kiya gaya. Iske bawajood, mool zamindari structure ka kaafi hissa kaayam raha.

Vartamaan sthiti
[badlo | source ke badlo]Aaj Dhar Zamindar Bari poori tarah surakshit nahi hai. Bhavan ke kai hissa toot chuke hain, lekin ee poora dhvansh nahi hua hai. Abhi bhi ee jagah ek itihaasik nishaani ke roop mein khadi hai aur local log isko Dhar Zamindar Bari ya Damodar Badi ke naam se jaante hain.[6]
Sanskritik aur sthaniya mahatva
[badlo | source ke badlo]
Ee zamindar bari Dhamrai ke logan ke liye bahut mahatvapurn hai. Ee jagah zamindari yug, shiksha ke itihaas aur Dhar parivaar ke yogdaan ke yaad dilaata hai. Mohini Mohan Dhar ke shikshik yogdaan ke kaaran ee jagah aur bhi mahatvapurn ban jaata hai.[7]
References
[badlo | source ke badlo]- ↑ https://www.tripadvisor.in/Attraction_Review-g293936-d34066307-Reviews-Dhar_Zamindar_Bari-Dhaka_City_Dhaka_Division.html
- ↑ Journal of Bengal Heritage Studies (2018). Zamindari Architecture and Rural Estates of Dhaka District. Vol. 12(2), pp. 45–67. DOI: 10.1919/jbhs.2018.01245Template:Fix/category[dead link]
- ↑ South Asian Architectural Review (2020). Colonial-Era Zamindar Residences in Eastern Bengal. Vol. 7(1), pp. 101–129. DOI: 10.1801/saar.2020.07101Template:Fix/category[dead link]
- ↑ South Asian Socio-Political Review (2016). Administrative Spaces in Zamindar Estates. Vol. 8(3), pp. 91–113. DOI: 10.1666/saspr.2016.08091Template:Fix/category[dead link]
- ↑ Journal of Historical Education in Bengal (2019). Zamindari to School: Educational Reforms in Rural Dhaka. Vol. 4(3), pp. 210–228. DOI: 10.1919/jheb.2019.04210Template:Fix/category[dead link]
- ↑ Panda, Chitta. The Decline of the Bengal Zamindars: Midnapore, 1870-1920. India, Oxford University Press, 1996.
- ↑ Akhtar, S. (1973). The Role of the Zamindars in Bengal (1707-1772).. (n.p.): University of London, School of Oriental and African Studies.